Dünyayı Değiştirmeye Evimizden Başlıyoruz: Evde Kompost Yapımı

Dünyamızın iyi olmak için bizlerden daha fazla duyarlılık beklediği bir dönemde atıkların dönüştürülebilmesi oldukça büyük bir önem taşıyor. Hepimizin çevreyi, doğayı ve Dünya’yı korumak adına atabileceği bazı adımlar ve kompost yapmak da bunlardan biri. Eğer siz de evdeki atıklarınızı gübreye dönüştürerek çiçeklerinizi daha sağlıklı hale getirmek ve doğanın iyileşmesine yardımcı olmak istiyorsanız gelin kompost yapımının detaylarına birlikte bakalım!

Hem Bitkiyi Hem Doğayı İyileştiriyor

Modern dünyada çok fazla tüketime yer var ve bu durum ister istemez pek çok açıdan doğaya zarar vermemize neden oluyor.

Malzemelerin üretilmesinden tüketilmesine geçen süreçte bir hayli zarar verdiğimiz doğayı bu malzemelerin atıklarını kullanarak bir nebze olsun koruma şansımız var. Bu sayede aynı zamanda evde yetiştirdiğimiz bitkilerimizi de daha sağlıklı hale getirerek çoklu kazanç sağlamamız mümkün oluyor.

Blogda yer alan önceki yazılarımızda kompostun ne olduğundan ve doğamızı korumak adına ne kadar etkili olduğundan bahsetmiştik. Siyah altın ya da doğal gübre olarak da ifade edilen kompost, hayvansal ve bitkisel atıkların doğru şekilde çürütülmesi veya öğütülmesi ile oluşturuluyor.

Bu bir nevi aslında Dünyamızın binlerce yıl yaptığı işlemi evlerimizde kendi imkânlarımızla yapmak demek. Kompost direkt olarak bir gübre değil ancak mevcut haliyle de bitkiler için çok faydalı. Tabii doğru malzemeler eklendiği zaman bir gübre haline de getirilebiliyor.

Kompost yapılırken kullanılacak malzemeler kadar kullanılmayacak malzemeleri bilmek de çok önemli. Temel olarak yeşil ve kahverengi olarak iki gruba ayrılan kompost malzemelerinde yeşil yapraklı sebzeler, meyveler, demlediğimiz çayların posaları ve içtiğimiz kahvelerin telveleri yeşil gruba giriyor.

Ağaç veya dal parçaları, kuruyan yapraklar, otlar ve kuruyemişler de kahverengi grubun üyeleri. Bu iki grupta saydığımız malzemeler kompost yapımında her zaman ulaşabileceğimiz malzemeler ve evde kompost için gayet faydalılar.

Kompost bir çürütme veya öğütme işlemi olduğu için eğer doğru yapılmaz veya doğru malzeme kullanılmazsa bir de evde yaptığımız için sağlığımıza zarar teşkil edebilir. Bu nedenle narenciye grubundaki meyveleri, fazla yağlı atıkları direkt olarak dışarıda bırakmak gerekiyor. Et ve süt ürünleri de soğuk kompost yönteminde kullanılmaması gereken ürünler.

Kompostlama Yöntemleri

Kompostun genel olarak üç türünden söz ediliyor. Soğuk, sıcak ve solucan kompostu. Üçüncü alternatif olan solucan kompostu evde yapılması pek mümkün olmayan bir alternatif. Bu nedenle sıcak ve soğuk komposta göz atmakta fayda var.

“Ben fazla uğraşmak istemiyorum, kompostum beni olabildiğince az uğraştırsın.” diyorsanız SOĞUK KOMPOST iyi bir alternatif. Sözü geçtiği gibi et ve süt ürünlerini bu uygulamada bir kenara bırakıp geriye kalan atıkları hazırladıktan sonra gereken tek şey kompost yapımına uygun bir kap ya da kutunun içerisine yeşil ve kahverengi malzemeleri olabildiğince eşit bir şekilde doldurmak.

Atıklar durmadan birikecek ve komposta eklenmesi gerekecek. Bu noktada her bir eklemede malzemelerin üstünü karbon içeren saman ya da kuru yaprak gibi malzemelerle kapatmak gerektiğini unutmamalı. Bununla birlikte kompost hava almalı ve nemini de korumalı. Soğuk kompost dışarıdan çok müdahaleye ihtiyaç duymadığı için doğal bir çürüme olarak düşünülüyor ve bu da oluşumun 6 aydan başlayarak 2 yıla kadar sürmesine neden olabiliyor.

SICAK KOMPOST çok daha hızlı oluşturulabilen bir alternatif ancak buna bağlı olarak oluşum sürecindeki riskleri de daha fazla. Zira bu alternatifte malzemeler tek bir seferde ekleniyor ve bir termometreye her zaman ihtiyaç duyuluyor.

Yaklaşık 1 metreküplük bir alana ihtiyaç duyulan sıcak kompostta malzemeler 10 santimetre kalınlığında katlar halinde diziliyor. Sonrasında her kat nemlendiriliyor ve bu katların arasına çözünmeyi ya da çürümeyi hızlandıracak kül, kömür gibi malzemeler ekleniyor.

Kompostu hazırladık termometresine baktık ve sıcaklığın 30 dereceye ulaştığını gördük. Bu noktada artık mantarlar ve bakteriler amaçlarına uygun biçimde faaliyet göstermiş anlamına geliyor. Sonrasında sıcaklık bir hayli artacak ve 50 ila 70 derece arasında bir sıcaklığa kadar yükselecek. Birkaç gün sonra sıcaklık normale doğru dönmeye başlayacaktır.

43 derecenin altına düşülmesi durumunda kompostun karıştırılarak oksijenle temasa geçirilmesi gerekiyor. Eğer kompost olması gerekenden daha fazla ısınır veya yeterince ısınmazsa denge tam olarak sağlanamamış anlamına geliyor.

Kompostun haddinden fazla ısındığı durumlarda kahverengi malzemelere, yeterince ısınmadığı durumlardaysa yeşil malzemelere başvurmak gerekiyor. Sıcak kompost dışarıdan müdahalesi fazla olduğu için daha riskli ancak her şey yolunda giderse 3-4 hafta gibi bir sürede oluşum tamamlanabiliyor.

Her iki alternatif açısından da önemli olan mutfaktaki atıkların değerlendirilebilmesine imkân sağlaması, bitkilerimize şifa olması ve en değerlisi doğamızın iyileşmesinde yapılabilecek en güzel yöntemlerden biri olması.

Çevreyi ve doğayı korumanın kompost yapmak gibi pek çok alternatifi var. Eğer bu alternatiflerden haberdar olmak istiyorsanız blogdaki diğer yazılarımıza göz atabilirsiniz!

Tags: dünyaçevregünü, kompost, kompostyapımı, evdekompostyapımı